Nieuw Rechts leert vallen en opstaan

Jaap van Beek

Wat een zinderende start voor gemeenteraadsverkiezingscampagne 'Houden van Nederland' moest worden liep uit op een grote deceptie; de grote partijbijeenkomst op 6 maart in het Van der Valk hotel 'Plaswijck' te Rotterdam. Niet eerder stond een dergelijk grootschalige bijeenkomst gepland voor Nieuw Rechts. Vele weken reclame maken, georganiseerd vervoer vanuit verschillende regio's en het bezoek van de racist Philip Dewinter moesten deze dag tot een succes maken.

Twee dagen voor aanvang van het congres licht AFA de eigenaar van de angstvallig geheim gehouden locatie in over de achtergronden van de bijeenkomst. In oktober en november 2003 verzorgde Van der Valk nog het vervoer naar een Nieuw Rechts demonstratie en een bezoek naar het Vlaams Blok. De overeenkomst met Nieuw Rechts wordt echter direct ontbonden, net als het Van der Valk hotel 'Goes' in februari 2004 met een NNP bijeenkomst deed. Extreemrechts is blijkbaar niet meer welkom bij dit concern.

Toespraak tijdens de 6 maart demonstratie

Nadat Smit een nieuwe locatie vond in het Holiday Inn Centre, in het centrum van Rotterdam, herhaalde hier zich hetzelfde scenario, waarna Nieuw Rechts definitief zonder locatie zat. Smit liet zich weer eens duidelijk van zijn racistische kant zien door de annulering te wijten “aan het grote aantal allochtonen dat daar werkt”.

In de tussentijd loog het Nieuw Rechts kader hun eigen leden en sympathisanten voor over de reden van de verandering van de locatie. Dit zou zijn “wegens de verwachte drukte” waardoor er een grotere zaal nodig was. Tegelijkertijd sloot de Nieuw Rechts webbeheerder de belangrijkste mogelijkheid tot communicatie onder de leden af. Het Nieuw Rechts forum werd “wegens grote drukte gesloten”. In werkelijk hield Nieuw Rechts haar achterban op deze wijze dom en onwetend over de ontstane situatie, omdat ze hen kennelijk niet vertrouwen. Deze minachtende houding naar de leden heeft mogelijk bijgedragen aan de lage opkomst van de demonstratie die de partij in plaats van de bijeenkomst hield. Smit stelde “geen andere keuze te hebben dan de straat op te gaan” omdat hij 250 mensen verwachtte. De demonstratie die van het Holiday Inn hotel naar het stadhuis liep trok echter een schamele 70 medestanders. Het ontbreken van spandoeken, flyers en megafoons, en het slechte weer, droeg bij aan een onzichtbare manifestatie. Van de aangekondigde bezetting van de Coolsingel kwam niets terecht. Bovendien kwam het lichtend voorbeeld van Nieuw Rechts, Philip Dewinter, niet opdagen.

Aandachttrekkerij Ondanks de dramatisch verlopen start van de 'Houden van Nederland' campagne, waar tot op heden nog niets van is gesignaleerd, spreekt Nieuw Rechts van een groot succes, simpelweg omdat er media-aandacht mee is behaald. Of deze aandacht nu positief of negatief is deert Nieuw Rechts niet. “Onbekend maakt onbemind”, aldus Smit. In dit licht moeten de laatste pogingen van Nieuw Rechts tot het trekken van aandacht worden gezien; het tot twee maal toe aankondigen van een demonstratie in Venray en het pleidooi van Smit 'buitenlandse' vogels die zich in Nederland 'misdragen' dood te schieten (1).

Sinds de moord op Theo van Gogh hebben er zich honderden racistische excessen voorgedaan. Uit het handjevol incidenten dat is opgelost blijkt dat een deel hiervan is veroorzaakt door jongeren uit de middelbare schoolleeftijd die niet zijn aangesloten bij een extreemrechtse partij of beweging, maar wel extreemrechtse denkbeelden hebben. Naar schatting bestaat deze groep uit 2000 personen die door de media consequent aangeduid word als 'Lonsdalejongeren'. Dit is overigens een term die de lading niet dekt, 'extreemrechtse jongeren' zou beter op z'n plaats zijn.

Vrijwel elke extreemrechtse club vist in de vijver van deze ongeveer 2000 extreemrechtse jongeren, in de hoop nieuwe zieltjes te winnen. In dit kader kondigt Nieuw Rechts in april aan te gaan demonstreren in de gemeente Venray. In deze gemeente is een moskee aangevallen door extreemrechtse jongeren. Dit leidt tot grote vechtpartijen. Smit reageert hierop door met het comité 'Gelijke Monniken, Gelijke Kappen' een demonstratie aan te kondigen. Dit comite pleit voor het aftreden van burgemeester Waals en een verbod op het dragen van alle aanstootgevende symbolen. Smit: “Een hoofddoekje is even aanstootgevend als een hakenkruis”. Verder is Smit van mening dat de tegenstellingen tussen jongeren zijn veroorzaakt door “het knuffelbeleid tegenover buitenlanders” en dat “we niet te verontwaardigd moeten doen over de brandstichting bij de Bedir moskee in Uden”. De demonstratie wordt echter door de burgemeester verboden. Met veel bombarie kondigt Michiel Smit opnieuw een demonstratie aan waarbij hij dreigt met juridische stappen wanneer deze opnieuw verboden word. Een verbod volgt, maar de gang naar de rechter wordt niet gemaakt. De demonstratie aankondiging bleek slechts een middel tot het behalen van publiciteit. Dat Nieuw Rechts door deze publiciteit vereenzelvigd word met extreemrechtse 'Lonsdalejongeren', deert de partij blijkbaar niet, terwijl ze zich zo graag een net imago aanmeet. En dat een deel van de media, door tamelijk kritiekloos aandacht te besteden aan de 'luchtbellen' van Nieuw Rechts, meehelpt deze partij op te bouwen is kennelijk ook geen probleem. Sensatie is sensatie, nietwaar?

Spektakel
Deze zucht naar sensatie is ook waar te nemen bij de organisaties van de 5 mei-vieringen in Assen en Groningen. Zij hadden dit jaar Smit uitgenodigd als deelnemer aan de debatten. Dat het geen pas geeft met een vertegenwoordiger van extreemrechts het debat aan te gaan, zeker op een dag als 5 mei, ging kennelijk aan deze organisaties voorbij. Nadat antifascisten protest hadden aangetekend bij de bevrijdingsorganisaties werd de uitnodiging aan Smit geannuleerd. Ondanks dat hij niet welkom is komt Smit samen met twee 'bodyguards', waaronder de voormalige Jonge Fortuynist Maarten van Geijn, toch opdagen bij de debatten. (2) “Ik kom als bezoeker”, meldt Smit. Na een opstootje, bij het theater Diana in Assen, tussen Smit en een groep antifascisten, krijgt hij van de politie het dringende advies op te hoepelen. Eenmaal aangekomen bij het festivalterrein in Groningen werden de Nieuw Rechtsers wederom opgewacht door een groep antifascisten. Nadat Smit was uitgescholden en een pan met bruine smurrie over zich heen kreeg werden de rechtsextremisten met tranen in de ogen door een politiebusje afgevoerd.

Jaap van Beek is lid van het AFA-Landelijk Secretariaat