alert = afa

Home
Inhoud 3-2010
Zoeken

Lonsdale News

Alert!
Postbus 2884
3500 GW Utrecht
alertafa@xs4all.nl
PGP-key

cultuur

printversie

Fascistische kreten in Tivoli

John Postma

"Gabriele D'Annunzio waagt het er op om tegen de geregelde troepen van ItaliŽ en die van Zuid-SlaviŽ den oorlog te beginnen. Reeds worden de eerste botsingen tusschen de regeeringstroepen en de legionnairen van d'Annunzio gemeld", aldus het bericht afkomstig uit het blad Voorwaarts van 24 december 1920. Met een Italiaanse speech over deze clash start op zondag 15 augustus de Italiaanse band Ianva het optreden in Tivoli te Utrecht, als onderdeel van het Summer Darkness-festival.

Een Italiaanse generaal, waarschijnlijk generaal Enrico Caviglia, spreekt tot zijn troepen. Veel soldaten zijn al dood en een deel deserteert. Hij verzoekt de soldaten om opnieuw stelling te nemen en sterk te wezen. Alle Italianen zullen trots op hen zijn. Caviglia is de generaal die op 24 december 1920 de havenstad Fiume aanvalt en vijf dagen later in bezit neemt. Marsritmes aangevuld met andere instrumenten bepalen de sfeer in de zaal. Ianva zet het nummer 'XII-IX-MCMXIX di nuovo in Armi!' in. Het is de datum, 12 september 1919, waarop de havenplaats Fiume door het prototype fascist en dichter Gabriele D'Annunzio samen met 2000 Italiaanse nationalisten werd ingenomen. Met zijn actie dwingt hij de Amerikaanse, Franse en Engelse bezettingsmacht tot terugtrekking van hun militaire eenheden. D'Annunzio startte in de havenplaats een vrijstaat. Hoewel 'vrijstaat' hier een misplaatst begrip is.

Corporatisme
In Fiume, dat tegenwoordig Rijeka heet, werd de kiem gelegd voor het Italiaanse fascisme. D'Annunzio en syndicalist Alceste de Ambris schreven samen een soort van grondwet voor Fiume. Op basis van deze grondwet wordt een corporatistische staat gevestigd met negen corporaties die de verschillende sectoren, zoals economie, vertegenwoordigen. Het corporatisme is zowel een staatsleer, zich richtend op de politieke organisatie van het land, als een maatschappijleer, die zich richt op de sociaal-economische ordening. Het centrale uitgangspunt is het streven naar harmonie, in tegenstelling tot het centraal stellen van conflict. Vooral in katholieke kringen, maar ook onder fascisten, kreeg deze stroming veel aanhang.

Wieg
D'Annunzio staat ook aan de wieg van andere fascistische kenmerken, zoals de Romaanse groet, het gebruik van religieuze symboliek en de retorische interactie met het volk. Ook het tonen van emotionele nationalistische publieke rituelen, discipline, eenheid en het gebruik van geweld tegen politieke opponenten werden door D'Annunzio gebruikt. De laatste drie voorbeelden komen met name tot uitdrukking in zijn leger van dissidenten, de Arditi. Zij dragen allen een zwart hemd en een dolk in plaats van een zwaard. Het zwarte hemd is later door de eenheden van Mussolini overgenomen. "Eia, eia, eia! Alala!, Eia, eia, eia! Alala!", galmt het door de zaal van Tivoli. De fascistische strijdkreet van D'Annunzio en zijn Arditi wordt handig verwerkt in een nummer op de cd 'Disobbedisco' van Ianva. Het is overigens niet voor niets dat deze cd 'Disobbedisco' heet. Ianva heeft namelijk de naam bewust gekozen, want vrij vertaald betekent dit woord 'Ik weiger'. Met dit woord alleen troeft de protofascist het verzoek van de Italiaanse koning af om Fiume weer te verlaten.

De band Ianva in Tivoli, Utrecht 15 augustus 2010
De band Ianva in Tivoli
Verwijzing
Volgens antwoorden van Ianva in diverse interviews, is het concept van de cd 'Disobbedisco' de liefdesaffaire tussen een belangrijke luitenant van de Arditi en een spionne met de bezetting van Fiume als achtergrond. Ianva is met deze materie aan de slag gegaan omdat het huidige westen langzaam ten onder gaat aan inhoudsloos entertainment. Geraakt door de gebeurtenissen en geÔnspireerd door de heldendaden van D'Annunzio wil Ianva de geschiedenis in een muzikale vorm tot uitdrukking brengen. Ook de Arditi, het leger van zwarthemden, inspireert de band. In die visie van enkele bandleden keert de Arditi zich tegen het individualisme en de decadentie. Ook de bandnaam Ianva verwijst naar de Arditi. Om Ianva uit te spreken zeg je 'Ianua'. Een belangrijk detachement van de Arditi heette ook 'Divisie Ianua', vernoemd naar de stad Genova. Ianva is ook de oude naam van Genova, dat tijdens de Romeinse tijd vooral in het teken stond van de god Janus met twee gezichten. Een gezicht naar het verleden, het andere gezicht naar de toekomst. "Net zoals ons concept", vult Ianva's frontman in het interview aan. Ook D'Annunzio had deze twee gezichten van verleden en toekomst.

Roots
"Ianva is trots op hun Italiaanse wortels en zij zijn niet te verlegen om het te tonen", staat in het infoboekje van het Summer Darkness-festival geschreven. "Vanaf het begin van Ianva hebben we aangegeven dat we trots zijn op onze afkomst. We zijn een Italiaanse band, in de oude betekenis van het woord, we hebben niets van doen met het huidige ItaliŽ en de huidige politiek". Zoals bij zoveel bands uit het genre spelen de Europese wortels een belangrijke rol. Niet alleen de Italianen drijven van hun oorspronkelijke cultuur af, maar ook andere Europeanen. "Ik als Italiaan, voel me niet meer thuis in ItaliŽ. Ik voel me als een vreemde, of erger dan dat, als een buitenaardse", verduidelijkt de zanger in een interview. Mensen met een antiglobaliseringsvisie, met name die uit de etno-culturele en nationale hoek worden op allerlei manieren tegengewerkt. MTV toont volgens de band geen beelden van karakteristieke en nationale elementen. Ianva-bandleden vragen zich daarom af waarom mensen blind zijn geworden en zich niet realiseren dat karakteristieke culturen verdwijnen of veranderen in een eenheidsworst. Volgens de band creŽert de media een ideologisch landschap en er moet iets veranderen. Maar hoe? "De enige kans ligt niet in de wedergeboorte van het nationalisme 'oude stijl', dat enkel verwoesting bracht, maar in de overlapping van de bewegingen van alle mensen die bewust zijn uit het Westen, jong en oud, Amerikaan of Europeaan, uiteindelijk verlost van alle ideologische resten van de twintigste eeuwĒ, aldus de band in een interview.

Bezinning Een wedergeboorte van alle mensen die bewust zijn van hun eigen Europese wortels. Dat is waar Ianva voor staat. Het geheel komt over als een nieuwrechtse gedachte. Het volkseigen karakter moet behouden en beschermd blijven en vreemde invloeden, die deze eigenschappen kapot maken, moeten buiten de deur worden gehouden. Een beroep op de oude vormen van nationalisme ziet de band niet zitten. Men zinspeelt meer op een spirituele vorm waarin de eigen volkse karakters altijd aanwezig zullen zijn. Het is jammer dat programmeurs slechts naar muziek luisteren en niet kijken naar uitspraken van bands, of onderwerpen, die ze zonder enige vorm van distantie aan de man brengen. De band heeft nota bene vooraf aangegeven dat ze trots is op hun Italiaanse roots. Wederom speelde er op het Summer Darkness-festival een band die te rekenen is tot de nieuwrechtse muziekscene.

Noot:
Naast de Italiaanse band Ianva heeft ook de Oostenrijkse nieuwrechtse band Allerseelen op het Summer Darkness-festival in Utrecht opgetreden.

(uit: Alert!, nummer 3, september 2010. Alert! is een uitgave van de Anti-Fascistische Actie Nederland - AFA)

terug naar inhoud