Arrestaties, moorden en tegengeweld in Rusland
Redactie Alert!
In de eerste 11 maanden van dit jaar registreerde het gerespecteerde SOVA-centrum in Moskou maar liefst 54 dodelijke racistische aanvallen in Rusland, waarbij ook nog eens 294 mensen gewond raakten. De slachtoffers zijn vooral afkomstig uit Centraal-Azië en van de Kaukasus. Het geweld heeft velen in deze gemeenschappen ertoe gebracht zich zeer voorzichtig te gedragen. Maar er wordt ook teruggeslagen. Groepen jongeren van Kaukasische afkomst ageren in toenemende mate tegen neonazi's. Politie en media omschrijven deze groepen echter als 'Kaukasische skinheads' omdat hun aanvallen gepaard gaan met kreten als 'Slacht de Russische zwijnen af'. Eind oktober werd zo'n groep, met de naam 'Black Hawks', in Moskou veroordeeld vanwege het in elkaar slaan van twee blanke jongeren. De leden kregen gevangenisstraffen van 4 tot 7 jaar. Maar wat was er nu precies aan de hand?
Zeven leden van 'Black Hawk' hadden in mei 2008 twee jonge neonazi's in de val gelokt nadat ze via internet interesse hadden getoond om het 'probleem met niet-Russen' op te lossen. Met kreten als 'Allah is groot' en 'Dood de Russen' staken ze de twee in de metro neer. Alle zeven werden aangeklaagd, maar op 3 september werd één van hen bij zijn huis, toen hij op weg was naar de rechtbank, doodgeschoten. Een organisatie met de naam 'Russian Nationalist Combat Organisation' claimde de moord. Niemand werd gearresteerd.
In november moeten dan wel twee neonazi's voorkomen vanwege de moorden op mensenrechtenadvocaat Stanislav Markelov en journaliste Anastasia Baburova (zie vorige Alert!). Het gaat om Yevgenia Khasis (24) en Nikita Tikhonov (29), waarvan de laatste een lange staat van dienst heeft als neonazi. Khasis zou de als 'verkenner' hebben gefungeerd en de twee hebben gevolgd, Tikhonov zou na een seintje van haar met een pistool met geluidsdemper de twee hebben geëxecuteerd.
Vrienden van Markelov en Baburova waarschuwden echter dat het nog te vroeg is de twee als dader aan te merken. Zij wijzen erop dat de modus operandi van de twee niet voldoet aan het beeld van eerdere moorden door neonazi's, die zich kenmerkten door een groepsgewijze aanval en dodelijke messteken in de nek.
Ook het SOVA-centrum is sceptisch dat de moorden met de arrestatie van de twee zijn opgelost; in een zaak met een dusdanig hoog profiel moesten de autoriteiten wel iemand arresteren.
Tikhonov zou lid zijn van United Brigade 88, één van de vele nazi-groepen in Rusland, maar ook van 'Russian Image' (zijn advocaat ontkent dat) en zou één van de 6 neonazi's zijn geweest die deelnam aan de moord op Alexander Ryukhin, een 19-jarige student. Ryukhin werd doodgestoken in april 2006 toen hij op weg was naar een anti-nazi punkconcert. Drie van zijn aanvallers ontsnapten, waaronder Tikhonov. De familie van het slachtoffer voegde zich met behulp van advocaat Markelov in de zaak tegen de 3 neonazi's die wel gepakt werden. Dat zou een motief voor Tikhonov kunnen zijn geweest om Markelov te vermoorden.
Het antifascistische blok in de Mars tegen haat in St. Petersburg, 24 oktober 2009
| |
| |
Op 4 november, op de Dag van Nationale Eenheid' marcheren 3000 neonazi's door Moskou en wordt er een concert gehouden met onder andere de nazi-band Kolovrat. Dit optreden werd georganiseerd door 'Russian Image'.
De 'Dag van Nationale Eenheid' is in 2005 door de toenmalige president Poetin in het leven geroepen ter vervanging van de herdenking van de oktoberrevolutie in 1917. In verschillende steden in Rusland demonstreren gemaskerde jongeren die racistische slogans roepen. De mars in Moskou was verreweg de grootste, maar niet de enige extreemrechtse demonstratie; ook Vladimir Zhirinovsky van de 'Liberaal-democratische Partij Rusland' marcheerde onder de slogan 'Voor de hereniging van Rusland!' Enkele honderden antifascisten en mensenrechtenactivisten kwamen af op de demonstratie 'Russen tegen fascisme'.
In St. Petersburg werden 4 antifascisten gearresteerd nadat zij op diezelfde dag in elkaar waren geslagen door extreemrechtse figuren. Zij rolden een spandoek uit langs de route van de nazi-mars.
Terug naar Moskou. De 'Russische Mars' was georganiseerd door de 'Beweging tegen illegale migratie' DPNI, de Slavische Unie (SS), de Russische Nationale Unie (RONS) en nog wat kleinere organisaties. De meeste deelnemers waren tussen de 17 en 25 jaar oud en droegen gezichtsbedekking. Enkele van de leuzen die werden geroepen waren 'Wie niet springt, is een Kaukasiër', 'Migranten vandaag, bezetters morgen!', 'Russisch gezag voor Russisch land, Russisch gezag of oorlog' en 'Onze grootvaders dreven de Polen en Duitsers weg, ook wij zullen niet onder een buitenlands juk zuchten'. Ook waren er vlaggen met swastika's te zien en werd de Hitlergroet gebracht. Eén van de sprekers was Dmitry Dyomushkin van de Slavische Unie die zijn toehoorders opriep zich te bewapenen en die gedetailleerd inging op wat voor documenten er nodig waren om welke type wapens aan te schaffen. Hij sloot af met” “Enkel twee dingen zullen binnenkort belangrijk zijn in Rusland; voedsel en munitie”.
Ivan Khutorskoy
| |
| |
In november escaleert het geweld nadat op de 16e Ivan Khutorskoy (26) bij de deur van zijn huis wordt doodgeschoten. Ivan was een bekende en actieve antifascist; hij was een van de informele leiders van de 'Red and Anarchist Skinheads' en verzorgde vaak de beveiliging bij antifascistische concerten maar ook bij persconferenties van advocaat Stanislav Markelov. Foto's van Ivan en zijn adres circuleren herhaaldelijk op website van neonazi's en hij was dan ook al vaker slachtoffer van nazi-geweld. Zo werd hij opgewacht bij zijn huis, werd door nazi's in zijn nek gestoken met een schroevedraaier en kreeg diverse klappen met een honkbalknuppel, maar hij overleefde het wonderwel. In januari van dit jaar werd hij tijdens een straatgevecht door een neonazi in zijn buik gestoken, maar ook deze keer overleefde hij. Totdat de neonazi's besloten om een pistool te gebruiken. Ivan werd vermoord door twee kogels in zijn achterhoofd.
Ivan's collega's vielen de avond na de moord het kantoor van de groep 'Young Russia' aan, een door de Russische regering in het leven geroepen ultra-nationalistische jongerenbeweging. Zulke organisaties worden door de regering in het leven geroepen om politieke oppositie tegen te gaan en 'van de straat te drukken', waarbij ook geweld niet geschuwd wordt. Het Kremlin wil voorkomen dat jongerengroepen, net als in de Oekraïne in 2004 (de oranje revolutie) een rol spelen in sociale hervormingen. 'Young Russia' zou als een dekmantel voor 'Russian Image' fungeren. De leider van 'Young Russia', parlementariër Maxim Mishchenko, werkt openlijk samen met 'Russian Image'.
Een paar dagen na de moord op Ivan wordt de ultra-conservatieve Russisch-orthodoxe priester Daniil Sysoyev in zijn kerk doodgeschoten. De daders zijn tot op heden onbekend gebleven.
Steun antifascisten in Rusland
Het speciaal ter ondersteuning van (activiteiten van) antifascisten in Rusland opgerichte fonds van Antifa-Net Network for Research and Education, waartoe ook de Alert! behoort, heeft € 300 overgemaakt naar de familie van Ivan Khutorskoy. Zij verloren een kostwinner en maakten kosten voor de begrafenis van Ivan. Mocht u dit fonds ook willen ondersteunen, maak dan geld over op ING 6896749 Alert, Utrecht ovv Fonds Rusland