![]()
In de geest van StrasserJohn Postma
"Alle macht aan de arbeiders" schreeuwen enkele nationaal-socialisten die eind oktober als een zwart blok meelopen in een demonstratie van de neonazistische Nederlandse Volks-Unie in Den Haag. Lieden uit deze groep manifesteerden zich al eerder met opmerkelijke uitingen, bijvoorbeeld op 23 augustus 2008 in Alphen aan den Rijn. Met vlaggen en spandoeken, met de tekst 'AntiFascistische Aktie', maken deze demonstranten duidelijk waarvoor ze staan. Waarschijnlijk gaan bij kritische lezers de wenkbrauwen fronsen. Nationaal-socialisten die zich beroepen op arbeidersraden en die zichzelf antifascist noemen?
De nationaalrevolutionaire wereldbeschouwing is gebaseerd op een antimarxistische en antikapitalistische ideologie, als mede een nieuwe ordening op basis van een Duits (of Europees) socialisme. Men keert zich tegen het gelijkheidsbeginsel en propageert een anti-imperialistisch bevrijdingsnationalisme en zet zich in voor een scheppende natie. Een dergelijke omschrijving is terug te lezen op de Nederlandse website van de Autonome Nationale Socialisten:"Onze inspiratiebronnen zijn Ernst Röhm, Gregor Strasser en Michael Kühnen. Tevens trekken we op revolutionaire wijze lering uit de succesvolle strijdervaringen van onder andere Mao, Che Guevara en de strijders van de RAF ('Rote Armee Fraktion')…. Het nationale socialisme is in zijn oorsprong een antikapitalistische ideologie. Wij zijn voorstander van een sociale verzorgingsstaat waarin de staat het tot zijn hoogste plicht rekent om de volksgenoten te voorzien in fundamentele levensbehoeften als onderdak, brood en arbeid." Dat Gregor Strasser in deze context wordt genoemd is niet vreemd. Binnen de Nazionalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei (NSDAP), heeft hij altijd een uitzonderingspositie ingenomen. Misschien is het nationaalrevolutionaire idee wel het meeste op hem van toepassing. Gregor en zijn broer Otto Strasser vertegenwoordigden binnen de NSDAP de linker, lees antikapitalistische, vleugel. Adolf Hitler pleegde in hun ogen verraad aan de sociale aspecten van het 25-puntenprogramma van de NSDAP en liet de arbeiders in de kou staan. Zo bleven de beloofde landhervormingen en economische herstructurering uit.
Volk
Ruzie
Met Otto Strasser verloopt het anders. Nadat hij in 1930 boos de NSDAP verliet, richt hij in juli 1930 'Die Schwarze Front' op. Ook delen van de Sturm Abteilung (SA) in Berlijn volgden Strassers voorbeeld. Vanaf het begin benadrukt Strasser Hitlers 'arbeidersverraad' en zijn heulen met het grootkapitaal. Op zoek naar bondgenoten in de strijd tegen Adolf Hitler dacht Strasser aan de linkse socialistische partijen, maar die hielden wijselijk de boot af. Die Schwarze Front heeft uiteindelijk maar kort bestaan, want nadat Hitler in 1933 aan de macht kwam, werd de organisatie op 4 februari 1933 verboden. Leden van Die Schwarze Front werden door de Gestapo vervolgd, opgesloten en soms vermoord. Ook Strasser moest vluchten en woonde korte tijd op diverse plekken in Europa. Vanuit deze plaatsen bleef hij de koers van Hitler bekritiseren. Zo verscheen in maart 1936 in 'Die Deutsche Revolution', het partijblad van Die Schwarze Front, een artikel met de kop 'Hitler bedreigt Duitsland!'.De nazistische dissident was zijn leven niet zeker. Met de Gestapo op zijn hielen wist Strasser uiteindelijk in 1938 te ontkomen en vestigde zich als banneling in Canada. Na de beëindiging van de Tweede Wereldoorlog dacht de banneling terug te kunnen keren naar zijn vaderland, maar de autoriteiten wilden hem niet hebben. Via zijn contacten in Duitsland zorgde Strasser voor een lobby die het voor elkaar heeft gekregen dat hij in 1955 weer voet op Duitse bodem kon zetten. Een jaar later, op 17 juni 1956, richt de Hitler-criticus samen met enkele anderen de Deutsch-Soziale Union (DSU) op, met als toevoeging 'Strasser Partei'. Na deelname aan enkele verkiezingen, zonder het gewenste resultaat, sterft de politieke partij zes jaar later een zachte dood.
Natuurlijk
Aanhangers van de 'linkse'nazistische vleugel van de NSDAP zien in Gregor en Otto Strasser 'de ware antifascisten'. Ook Nederlandse neonazistische organisaties, zoals de Autonome Nationale Socialisten, roepen dat zij de echte antifascisten zijn. Maar zijn zij daadwerkelijk antifascistisch? Wie de ideeën van Gregor en Otto Strasser onder de loep neemt bespeurt slechts een afkeer van Adolf Hitlers arbeidersverraad. Zowel Gregor als Otto Strasser heeft nooit afstand genomen van het fascisme. Het is dan ook ironisch te noemen om hen als 'antifascisten' te bestempelen. Het antifascisme slaat alleen terug op het ideologische twistpunt met Adolf Hitlers arbeidersverraad. Corporatisme met een aristocratie op basis van beroepen en standen is de staatsvorm die de gebroeders Strasser voor ogen hadden. Corporatisme is een staatsleer die zich richt op de politieke organisatie van een land. Als maatschappijleer richt deze staatsvorm zich op de sociaal-economische ordening. Uitgangspunt van deze staatsleer is het streven naar harmonie. Klassenstrijd is volgens de gebroeders niet meer aan de orde, omdat hun vorm van socialisme slechts een principe kent en dat is dat alles in dienst staat van de volksgemeenschap. Jij bent niets, je volk is alles. Het 'socialisme' van de Strassers moet in deze context geplaatst worden. Volgens het bovengenoemde AIVD-rapport zitten neonazistische groepen elkaar op ideologisch vlak in de haren, maar dit heeft volgens de dienst nauwelijks consequenties voor samenwerking in de praktijk. Dat kan zo zijn, maar wat de AIVD ziet als intern twistpunt komt in de realiteit neer op een openlijk gekoketteer met niet verboden uitingen van het Derde Rijk. Het Strasserisme heeft werkelijk niets van doen met antifascisme en socialisme, het dient slechts als windowdressing van nazistische politiek. Dit alles 'In de geest van Strasser'.
(uit: Alert!, nummer 4, december 2010. Alert! is een uitgave van de Anti-Fascistische Actie Nederland - AFA)
|